Edo Makuyi

Gelo Minminîk, dikare Tofaneke terikî rake!


Gelo Minminîk, dikare tofanê rake!
Bandora Minminîkî, çî ye?
Esera Minminîkî, dibêje ku tiştên herî biçûk jî dikarin guhertinên herî mezin pêkbînin û ev bêje di pêşbînîkirina rewşa hewayê da jî pir tê bikaranîn çimku pergala Nexêzokî yan sîstema ku Xettî nîne, vê fenomena pir ecêb bi awayeke zanistî, şirove dike.
Gelo her tiştên cîhanê, girêdayî hevodin in û çêdibe ku... more



Zîwer Îlhan

BERGEHA ZIMAN Û EDEBIYATÊ


Her ziman bergehek e. Bêje û hevokên wî zimanî bergeha mirov diguherînin. Cûdatiya zimanan cûdatîya nêrîna mirovan e. Ku mirov bi zimanekî din dipeyive, derîyekî dinyakê din vedike. Ku mirov diçe dinyakê din ji xwe nêrîna mirov jî tê guhertin. Ew nêrîn hest û hişên mirov jî diguherîne.

Nêrîn, dîmen û bergeh, şibakeyên bibêje ne. Çawa dîmena her şibakeyê ne weke hev be,... more



Xaki_Bingol

Erda Sar


Li ber dîwarekî wêran,
Dayikekî reşgirêdayî,
Di dest de dilê wê,
Hêsrên bêkesiyê,
Bi pêşa dilê xwe paqiş dikir...
Mirinê herêm dorpêç kiribû...
Zulmê dest dirêjî dê û xwişka xwe kiribû...
Wext li hespekî kumêt siwar,
Bê nal û bizmal,
Ber bi şeva tarî ve,
Bi çargavî dibeziya...
Dengê Pêlavê sêrbazên bi apolet,
Xakeke pîroz... more



Xaki_Bingol

Dilê Sêwî


Bi tîna ramûsanên ji lêvan,
Ji xewneke kûr şiyar bû,
Dilê min ê sêwî...
Hêviya min,
A ku di çavên zarokatiya min de,
Bê mirad û mexsed,
Di deriyê dilê min re bi çapelûkan,
Ber bi asoyeke kesk ve rê digirt...
Xewên min,
Ên ku min bi pêsîrên şevê gojî dikir,
Êdî wekî qîzeke çardeh salî,
Bi memikên şevê şa dibû...
Qam û bejna... more



Edo Makuyi

Nûtirîn Kešfên NASA'yê: Vedîtina 9 Gerstêrkên ku dišibin Erdê


Nûtirîn keşfên NASA’yê: hebûna 9 Gerstêrk ku dişibin Goga Erdê û îhtîmala hebûna jîyanê li ser wan pir zêde ye
NASA da zanîn ku Teleskopa Fezayî ya Kepler, 1284 Gerstêrk ku derveyî kehkeşana Menzûmeya Şemsî ne, keşf kirîye ku li ser 9 jê, îhtîmala hebûna jîyanê pir pir zêde ye. Bi vê keşfa nû, hejmara Gerstêrkên keşfbûyî bi rîya Teleskopa Fezayî ya Kepler’ê bû 2 qasî hejmara berê.
... more



Edo Makuyi

Eger Erd li dora xwe nezivire, dê çi bibe?


Eger hereketa gerstêrga Erdê li dora xwe bisekine hingî dê tofanên ku leza wan 1670 km/seetekê ne, li ser Xetta Istiwayê( Equator) pêkwerin ku dikarin jîyana ser goga Erdê, jiholê rakin.

Xetta Istiwa, navê xetteke ferzî ye ku goga Erdê dike du bešên nîvgoga Bakûr û nîvgoga Bašûr. Ev xêz di nîveka her du cemserên Bakûr û Bašûr da ye û fasileya hemû nuqteyên ser vê xettê ji her du... more



Edo Makuyi

0,5% ji Zêrê cîhanê li Qalika Parêzgeha Ûrmîyeyê, veşartî maye


Hevpeyvîna Nûçegihanê Malpera Tesnîm bi Cîgirê Sazumana Senet û Madena Îranê ra:
Azirbaycana Rojava, jiber ku xwedîyê madenên pir mezin e, dikare bibe mezintirîn navenda danostandina zêrê cîhanê
Cîgirê karobarên maden û senetên girêdayî wê yê sazumana senet, maden û bazirganîya parêzgeha Azirbaycana Rojava got: Bêguman Îran dikare bi rîya parêzgeha Azirbaycana Rojava, bibe navenda... more



Xaki_Bingol

Deşta Mûşê


Deşta Mûşê bi du çeme
Bax û bostan û keleme
Wusa zelal diherikin
Dimêjîne lem û pele...

Deşta Mûşê bi genime
Cotên çeman jê re xemle
Mûrad timî serhildêre
Ava reş bi derd û xeme...

Deşta Mûşê bi titûne
Du zerî pelan dihûne
Navê yekê ez nizanim
A bejn zirav xas xatûne...

Deşta Mûşê wekî bûke
Şerefdîn jê re eynike... more



Mehmet_Cobanoglu

DELALA MİN QEMERA MİN


Delala min, şadîya min bedewê
Ji rojan û rojekî were ba min
Dermanê hemû êşan û derdanî
Erê can were, bexte kî bide min

Delala min qemera min bedewê
Hespê mirinê bezî hat derê min
Berf û baran dibare, min dûman e
Êş, keder û keser ket nav dilê min

Delala min meranê tim bedewê
Bêwlatim ji te dûrim, canê min
Bi rastî şev û roj li min... more



Mehmet_Cobanoglu

LÊ QEMERÊ BEDEWA MİN


Keça por surme tu şewlî tu şemalî
Lê qemerê tu şêrînî pir delalî
Zendê te de morî, mircan dibiriqiğin
Xezalê tu cananî tu hevalî

Bi rojane, şevane tim te digerim
Lê dilberê hêvî dikim te vegerim
Ku ev rê, rê bidin min ez bêm li ba te
Ez nan û av, ez şan û şohret nagerim

Çavreşa min, yara min, lê bedewa min
Bilbila ser gul, gulpika bax... more


Sayfalar

Çîrok

Li ber dîwarekî wêran,
Dayikekî reşgirêdayî,
Di dest de dilê wê,
Hêsrên bêkesiyê,
Bi pêşa dilê xwe paqiş dikir...
Mirinê herêm dorpêç kiribû...

Pêkenî

Nêzîkê sî sal berî niha gondek derdorê me davetek çêdibe.Dema bûk-ziva mehr(nikah) bikin.melê gundî dibê de du şahida bînîn.

Nivîsar

Her ziman bergehek e. Bêje û hevokên wî zimanî bergeha mirov diguherînin. Cûdatiya zimanan cûdatîya nêrîna mirovan e. Ku mirov bi zimanekî din dipeyive, derîyekî dinyakê din vedike.

Helbest

Li ber dîwarekî wêran,
Dayikekî reşgirêdayî,
Di dest de dilê wê,
Hêsrên bêkesiyê,
Bi pêşa dilê xwe paqiş dikir...
Mirinê herêm dorpêç kiribû...